9 juni 2010
De leegte van de verkiezingscampagnes
Vlak voor de verkiezingen is het een mooi moment om nog onbezoedeld door uitslagen en meningen van de kiezers (want de vraag is altijd hoeveel dat zegt) terug te kijken op een korte edoch krachtige campagne.
De debatten werden steeds meer eindeloos zich herhalende mantra’s waarin de economie en de crisis bovenaan stonden. Interessant was het vooral om te zien hoe de verschillende lijsttrekkers allemaal op hun eigen manier zich bedienden van retoriek en debatteertechnieken, –of niet. Rutte bleek ijzersterk in intelligente en houtsnijdende argumenten opwerpen tegen de ietwat hakkelende en verlegen Cohen, die inhoudelijk op zich goede punten had, maar zich niet bediende van de nodige overtuigingskracht. Roemer bleek –zoals het een goed SP’er betaamt– goed in het vereenvoudigen van ingewikkelde vraagstukken: `u geeft de economie geen water maar u gebruikt een snoeischaar!’ zoals hij uitriep in het EenVandaag verkiezingsdebat van afgelopen maandag. Pechtold relativeert en stelt daarmee een hoop mensen gerust en Femke Halsema heeft niet voor niets de Thorbeckeprijs gewonnen: wat betreft het houden van inspirerende speeches past zij prima in het plaatje van de Nederlandse Obama (denk aan het tranen wegpinkende publiek in Paradiso tijdens het verkiezingsgala).
Wilders was retorisch gezien minder sterk dan in de wandelgangen van de Tweede Kamer. Hij heeft weinig opzienbarende uitspraken gedaan en daarom ook niet meer aandacht gekregen dan de andere politieke partijen. En dat is direct terug te zien in de peilingen want hij is geen noemenswaardige minister president kandidaat meer. Opvallend was dat hij tijdens de debatten langzaam en zeer subtiel een stuk realistischer ging praten; in zoverre zelfs dat er een moment was waarop ik me afvroeg wat nou eigenlijk het grote verschil was met Rutte. Maar dat is het nadeel van verkiezingsretoriek; je houdt je per definitie van de domme en ver van de verkiezingsprogramma’s.
Tactiek van vrijwel alle partijen was om als enige argument tegen Wilders te gebruiken dat `we geen hele groepen gaan wegzetten op basis van hun geloof,’ wat we na een tijdje wel geloofden en waarin Wilders ook aanmerkelijk meer terugkrabbelde op dat gebied dan we van hem gewend waren. Grote afwezige in dit stukje tot nu toe; maar eigenlijk ook in de campagne; was Balkenende. Het leek bijna alsof we hem collectief vergeten waren; eenzaam en fietsend tegen de wind in als hij was. Balkenende was de koploper van wat eigenlijk vrijwel elke partij deed: zo weinig mogelijk nieuwe dingen zeggen.
We zouden bijna vergeten dat er een kabinet gevallen is op buitenlandse zaken; dat er dingen moeten worden uitgevochten omtrent `soldaten en gevechtstuig’ zoals Roemer het verwoordde tijdens het jeugdjournaaldebat als je keek naar Pechtold in raceauto’s, zingende kamerleden en flirtende lijsttrekkers. We zouden bijna vergeten dat het na negen juni om besturen gaat, om daden, en niet om overtuigingskracht, grapjes en het vereenvoudigen van een ingewikkelde werkelijkheid.
De campagne beheerst het maatschappelijk debat en niet de programmapunten. En dat is dan ook het enige advies wat ik mensen geef die nog niet weten wat te stemmen: zet de tv uit en lees die partijstandpunten.
Deze keer (woensdag 9 juni 2010) geheel verzorgd door Djoeke.
Op 9 juni 2010 om 10:29 zei Bob :
Volgens mij kan je beter kijken naar wat partijen hebben gedaan. Zo uit m’n hoofd. Het CDA is een partij die los lijkt te staan van de werkelijkheid (EPD, Bodyscanners). Experts zeggen dat dit niet werkt. De PvdA draait in de aanloop van de verkiezingscampagne met hun programma en wat ze nu met Uruzgan wilde is ook niet duidelijk. De VVD is tegen afschaffen van de HRA. Klinkt leuk als je een huis hebt maar het is in feite een marktverstorende subsidie aan mensen met een duur huis. Deze zal op den duur toch afgebouwd moeten worden. De PVV wil onder de noemer ‘vrijheid’ bepalen hoe een bevolkingsgroep zich kleedt en wat deze leest. De SP is een sympathieke club maar op den duur zal er toch bezuinigd moeten worden om Griekse toestanden te voorkomen. Voor GroenLinks geldt hetzelfde. De ChristenUnie stelt Eimert van Middelkoop aan als minister. Als laatste de SGP, mensen die dat stemmen lezen dit toch niet.
Op 9 juni 2010 om 11:56 zei Frank :
Het is officieel, we leven in een bananenrepubliek. Vanochtend op Rotterdam CS stonden teams van Groenlinks en de VVD pontificaal VOOR DE INGANG van het stemlokaal (!!!) te flyeren en wafels en koekjes en snuisterijtjes uit te delen. Schandalig…
Het enige voordeel is dat ik definitief twee partijen van mijn zweef-lijstje kan doorstrepen (hoewel VVD natuurlijk überhaupt geen optie was).
Op 9 juni 2010 om 15:24 zei Bob :
Ik had toch al niet op GL of VVD gestemd.
Op 10 juni 2010 om 17:42 zei Djoeke :
Best leuk dat die twee partijen allebei op je zweeflijstje stonden, gebroederlijk. En dat ze gebroederlijk flyerden.
Het komt wel goed met dit land.
Op 10 juni 2010 om 20:24 zei Frank :
@Djoeke: Ho ho! De VVD is niet een van de partijen waar ik tussen heb gezweefd!